محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )
72
در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )
خندقها قرار دهيد تا از ديد دشمن دور بمانيد و تيرها و ضربههاى آنان از دور به شما اصابت نكند . 2 - هميشه با دشمن در يك گروه يا حد اكثر دو گروه بسته به اقتضاى شرايط بجنگيد . چرا كه پخش كردن نيروها ، لشكر را در معرض خطر قرار مىدهد ؛ درحالىكه متحد كردن سپاه در يك يا دو گروه احتمال پيروزى را بيشتر مىكند . اين مطلب در اين فقره از نامه بيان شده است . ( و لتكن مقاتلتكم من وجه واحدا أو اثنين ) . 3 - خبرهاى دشمن را پىگيرى كنيد و درباره نيروها و حركتها و جنبشهاى دشمن اطلاع كسب كنيد ؛ چرا كه عمليات تجسس ، سرنوشت جنگ را رقم مىزند . كسى كه در مورد دشمن خويش اطلاعى نداشته باشد ، چشمبسته با او جنگ مىكند . امام عليه السّلام از اين مطلب چنين ياد مىكند : ( و اجعلوا لكم رقباء فى صياصى الجبال و مناكب الهضاب ) . 4 - سپاهيان در نظرها و كارهايشان و در هر كارى كه انجام مىدهند ، وحدت عمل و اتحادنظر داشته باشند ؛ گويى يك نفر هستند . اين وحدت وحشت و ترس را در وجود دشمن ايجاد مىكند و لشكر را از خطرهاى بسيارى در امان نگه مىدارد . امام عليه السّلام منظور خويش را در اين جمله بيان مىكند : ( و إياكم و التفرّق ) . 5 - نگهبانانى براى لشكر خويش قرار دهيد ، سلاحهايتان آماده و در دسترس باشد ، و خوابتان تنها به اندازه رفع نياز باشد تا دشمن شما